«داربست امن»؛ نظریه‌ای برای حمایت از نوجوان در فضای پرخطر مجازی

حجت‌الاسلام والمسلمین عالم‌زاده نوری با طرح نظریه «داربست امن»، نقش والدین و مربیان را به سازه‌ای موقتی تشبیه کرد که دور ساختمانِ روح نوجوان قرار می‌گیرد تا او در شرایط پرخطر امروز و فضای مجازی، با همراهی یک ناظر آگاه، تجربه‌های واقعی کسب کند.

به گزارش خبرگزاری حوزه، نشست علمی با عنوان «تربیت در میدانِ واقع» با ارائه حجت‌الاسلام والمسلمین محمد عالم زاده نوری معاون تهذیب و تربیت حوزه‌های علمیه در مرکز تربیت معلم مبلغ مجتمع آموزشی پژوهشی تبلیغ قم برگزار شد.

بخش اول؛ نقد نظام‌های تربیتی «گلخانه‌ای» و بازگشت به الگوی تربیتی قرآن

لزوم خروج از محیط‌های مصنوعی در امر تربیت

حجت‌الاسلام والمسلمین عالم‌زاده نوری با انتقاد از الگوهای تربیتی ایزوله، بر ضرورت بهره‌گیری از حوادث واقعی برای اثرگذاری بر جان انسان‌ها تأکید کرد و شیوه نزول آیات قرآن را بهترین گواه بر تربیت در متن وقایع دانست.

استاد حوزه علمیه با بیان اینکه واقعیت‌های زندگی و حوادث، بسیار فراتر از برنامه‌های مصنوعی بر انسان اثر می‌گذارند، اظهار داشت: عمده آیات قرآن کریم در ضمن وقایع تاریخی و ناظر به رخدادهای زنده نازل شده است؛ این یعنی خداوند متعال برای تربیت مسلمانان صدر اسلام، همان هنگام که در حادثه و وقایع قرار گرفته بودند تربیت آنان را رقم می‌زد و در دل واقعیت به آن‌ها تحلیل و نگرش می داد.

وی با اشاره به اینکه این تجربه موفق در صدر اسلام، دوران انقلاب و دفاع مقدس تکرار شده است، افزود: امروز نیز در حوادثی مانند نبردهای جاری، شاهد جهش‌های تربیتی در نسل جوان هستیم.

معاون تهذیب و تربیت حوزه های علمیه، «هیئت‌های مذهبی» را نمونه‌ای عینی از این الگو دانست و گفت: آداب هیئت در هیچ کلاس آموزشی تدریس نمی‌شود، بلکه کودکان از سه ــ چهار سالگی با حضور در وسط میدان، سینه زدن و آداب عزاداری را به‌صورت غیرمستقیم و حین عمل می‌آموزند.

بخش دوم؛ مقایسه آموزش‌های میدانی و کلاسیک؛ از جبهه‌های جنگ تا چالش‌های اجتماعی

برتری آموزش‌های چابک بسیجی بر الگوهای کلاسیک

حجت‌الاسلام والمسلمین عالم‌زاده نوری با مقایسه کارایی آموزش‌های نظامی استاندارد و میدانی، «حل مسئله واقعی» را کلید رشد نوجوانان برشمرد و نسبت به بی‌ثمری آموزش‌های انتزاعی و شطرنج‌گونه در زندگی واقعی هشدار داد.

وی با یادآوری تجربیات دوران دفاع مقدس تصریح کرد: آموزش‌های نظامی کلاسیک و سیستماتیک اگرچه مفصل بودند، اما آموزش‌های چابک و فشرده بسیجیان در خط مقدم جنگ، اغلب کارایی بیشتری در عملیات‌ها داشت.

استاد حوزه علمیه با نقد محیط‌های تربیتی «پاستوریزه»، خاطرنشان کرد: وقتی نوجوان در حوادثی مثل سیل، زلزله یا بحران کرونا وارد میدان می‌شود تا مسئله‌ای واقعی را حل کند، احساس مسئولیت در جان او ریشه می‌داند.

وی با تشبیه برخی آموزش‌های ذهنی به «بازی شطرنج» گفت: شطرنج‌بازان مسائل بغرنجی را حل می‌کنند، اما چون این مسائل فرضی و انتزاعی هستند، لزوماً در چالش‌های واقعی زندگی به کار نمی‌آیند.

معاون تهذیب و تربیت حوزه های علمیه همچنین به سیره حضرت امام خمینی (ره) اشاره کرد و افزود: ایشان از جوانی با مطالعه روزنامه، حضور در مجلس و ارتباط با رجال سیاسی همچون شهید مدرس، دائم درگیر حل مسائل واقعی جامعه بودند و با همین آمادگی میدانی هنگامی که به مقام رهبری امت رسیدند آماده رهبری بودند.

بخش سوم؛ تبیین الگوی «داربست امن» در زیست‌بوم انقلاب اسلامی

نظریه «داربست امن» برای حفاظت از نوجوانان در فضای مجازی

استاد حوزه علمیه قم با تبیین دو اصل «حرکت تدریجی» و «پرهیز از تمرین‌های خنثی»، راهکار مصونیت در برابر آسیب‌های اجتماعی را ایجاد محیطی امن برای تجربه‌های واقعی تحت نظارت مربیان عنوان کرد.

حجت‌الاسلام والمسلمین عالم‌زاده نوری با تاکید بر اینکه تربیت در میدان به معنای رها کردن متربی در گرداب مشکلات نیست، بر اصل «حرکت تدریجی با شیب ملایم» تاکید کرد.

وی افزود: نباید نوجوان را از ابتدا درگیر موج‌های سنگین کرد، بلکه باید به اندازه فهمش به او مسئولیت واقعی داد؛ مثلاً به جای برنامه نمایشی، او را مسئول خرید واقعی مایحتاج یک هیئت کرد تا حتی با تجربه اشتباه، مدیریت را بیاموزد.

معاون تهذیب و تربیت حوزه های علمیه با طرح نظریه «داربست امن»، نقش والدین و مربیان را به سازه‌ای موقتی تشبیه کرد که دور ساختمانِ روح نوجوان قرار می‌گیرد تا او در شرایط پرخطر امروز و فضای مجازی، با همراهی یک ناظر آگاه، تجربه‌های واقعی کسب کند.

حجت‌الاسلام والمسلمین عالم‌زاده نوری در پایان، انقلاب اسلامی را یک «زیست‌بوم معنوی کلان» توصیف کرد و گفت: اگر نوجوان را در شعاع مغناطیس آرمان‌های جهانی انقلاب قرار دهیم و به او بگوییم در این درگیری تاریخی و تمدنی با مستکبران عالم، سهم تو چیست؟، او به سرعت با پیدا کردن نقش خود در این کلان‌پروژه، مسیر تعالی را طی خواهد کرد.

انتهای پیام/

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha